Evcil Hayvan Aşılama Takvimi ve Zorunlu Aşılar

Aşılama, evcil hayvan sağlığında en düşük maliyetli ve en yüksek getirili adımdır. Parvovirüs ya da panlökopeni gibi hastalıkların tedavisi hem pahalı hem de sonucu belirsizdir; oysa koruma birkaç doz aşıyla sağlanır. Aşağıda kedi, köpek ve tavşanlar için zorunlu ve önerilen aşılar, uygulama yaşları ve tekrar dönemleri pratik bir düzende sıralanıyor. Amaç, veteriner hekiminizle konuşurken neyi neden sorduğunuzu bilmeniz.

Aşılamanın Temel Mantığı

Yavrular anne sütüyle (kolostrum) geçici bir bağışıklık alır. Bu koruma zamanla azalır ama aynı zamanda aşının etkisini de bloke eder. Bu yüzden tek doz yetmez.

• Seri halinde uygulama: Yavrularda 2-4 hafta arayla, genellikle 16. haftaya kadar tekrar edilir.
• Rapel (pekiştirme): Serinin bitiminden yaklaşık 1 yıl sonra tekrar edilir.
• Sağlıklı hayvan kuralı: Ateşli, ishalli, parazitli veya çok zayıf hayvana aşı yapılmaz.
• İç ve dış parazit önce: Aşıdan birkaç gün önce iç parazit ilacı verilmesi standart uygulamadır.
• Bağışıklık gecikmesi: Aşı sonrası tam koruma 1-2 hafta içinde oluşur. Son doza kadar sokağa, parka, pet otele çıkarmayın.

Bir evcil hayvan aşısı ancak eksiksiz seri tamamlandığında beklenen korumayı sağlar. Yarım bırakılan program, yapılmamış sayılır.

Kedilerde Aşı Takvimi

Kedilerde çekirdek (core) aşı, halk arasında "karma" denen kombinasyondur: panlökopeni, kalisivirüs ve herpesvirüs. Kuduz ise Türkiye'de yasal olarak zorunludur.

Uygulama sırası

1. 6-8. hafta: İlk karma aşı.
2. 9-12. hafta: İkinci karma doz. Risk durumuna göre lösemi (FeLV) aşısı da bu dönemde başlar.
3. 12. haftadan sonra: Kuduz aşısı.
4. 14-16. hafta: Üçüncü karma doz (özellikle erken başlanan yavrularda).
5. 1 yaş civarı: Karma ve kuduz rapeli.
6. Sonrası: Kuduz yıllık; karma için hekiminizin protokolüne göre 1-3 yıl aralık.

Duruma göre önerilenler

• FeLV (lösemi): Dışarı çıkan, çok kedili evde yaşayan veya yeni alınan kedilerde önerilir. Öncesinde test yapılması mantıklıdır.
• Klamidya: Barınak veya kalabalık ortam geçmişi olan kedilerde gündeme gelir.

Yeni yavru aldıysanız ilk günlerdeki beslenme, ısı ve tuvalet alışkanlığı düzeni de aşı programı kadar kritiktir; sitedeki yavru kedi bakımı ve yaşa göre beslenme rehberleri bu dönemi tamamlar.

Köpeklerde Aşı Takvimi

Köpeklerde çekirdek koruma parvovirüs, distemper (gençlik hastalığı), adenovirüs ve parainfluenzaya karşıdır. Bunlar tek karma aşıda birleştirilir. Leptospiroz genelde aynı karmaya eklenir.

Ek olarak düşünülebilecekler

• Bordetella / kennel cough: Pansiyon, köpek parkı, eğitim okulu, kuaför gibi kalabalık ortamlara giren köpeklerde.
• Leishmania: Tatarcık sineğinin yoğun olduğu bölgelerde, test sonrasında değerlendirilir.
• Kalp kurdu koruması: Aşı değildir ama sıcak ve nemli bölgelerde aşı takvimiyle birlikte planlanan bir koruyucu uygulamadır.

Son doz tamamlanana kadar sosyalleşmeyi tümüyle durdurmak yerine kontrollü ortamları tercih edin: evde misafir, kucakta kısa gezinti, aşıları tam olan tanıdık köpeklerle temas. Temel komut eğitimine de bu dönemde başlanabilir.

Tavşanlarda ve Diğer Küçük Hayvanlarda Durum

Tavşanlarda öne çıkan iki hastalık myksomatozis ve viral hemorajik hastalıktır (RHD). Bu aşıların bulunabilirliği ülkeye ve döneme göre değişir; ithal ürün olarak temin edilebildiği için önce kliniğinizden stok durumunu sormak gerekir.

• Başlangıç yaşı: Genellikle 5-10 haftalık dönemde, ürün prospektüsüne göre.
• Tekrar: Çoğu üründe yıllık, yüksek riskli bölgelerde daha sık.
• Bahçeye çıkan tavşanlar: Sivrisinek ve pire hastalığı taşıdığı için risk grubundadır; sineklik ve düzenli temizlik aşının yerine geçmez, yanına
  © 2026 Kafes Kulübü